Grote woorden over aanpak migratie, maar lidstaten willen er wel véél minder voor betalen

Europese lidstaten proberen op slinkse wijze hun verantwoordelijkheden voor migratie en grenscontrole van zich af te schuiven . “Ze willen veel minder betalen dan ze beloofd hadden voor de zogenaamde EU-Turkije deal. Geen twee miljard, maar slechts één miljard. De rest moet opgehoest worden uit de Europese begroting. Daardoor worden de reserves voor ontwikkelingshulp en dringende humanitaire hulp leeg geplunderd,” zegt Kathleen van Brempt. Pittig detail: België wilde zelfs dat de EU de volledige 3 miljard zou betalen en de lidstaten niets meer. 

  Vandaag gaf de commissie ontwikkelingssamenwerking een eerste waarschuwing in haar opinie over de begroting voor 2019, maar dat is slechts een voorproefje van een intensere strijd tussen het Europees parlement en de lidstaten die in september zal losbarsten.  De commissie waarschuwt dat er nu al 500 miljoen euro overgeheveld werd van humanitaire fondsen naar de zogenaamde Facility for Refugees in Turkey, de middelen die de EU ter beschikking stelt voor de steun aan asielzoekers die in Turkije worden opgevangen onder de zogenaamde EU-Turkije deal. “Door die overheveling  zijn de reserves die ondermeer gebruikt worden voor humanitaire hulp, duurzame ontwikkeling en armoedebestrijding in Afrika, Zuid-Amerika en Azië nu gewoon leeg,” zegt Europees parlementslid Kathleen Van Brempt.   

Het gaat om een eerste poging van de lidstaten, om zelf minder te betalen om de migratiecrisis in goede banen te leiden. “Regeringsleiders beweren in hun eigen land dat er meer moet gedaan worden om de Europese grenzen te bewaken en opvang in de regio te organiseren, maar willen daar zelf geen verantwoordelijkheid voor nemen. Het mag hen immers niets kosten. De afspraak was dat de Europese steun voor de opvang van asielzoekers in Turkije – in totaal 3 miljard euro – zou verdeeld worden tussen de lidstaten (2 miljard) en de EU-begroting (1 miljard). Maar vlak voor de zomervakantie hebben de lidstaten die verdeling omgedraaid en moet er plots 2 miljard komen uit de Europese begroting en slechts 1 miljard uit de eigen begrotingen van de lidstaten. Daardoor dreigen de Europese reserves voor ondermeer dringende hulp bij humanitaire crises of middelen voor armoedebestrijding gewoon drooggelegd te worden,” zegt Van Brempt.   

“Opnieuw roepen de regeringsleiders thuis van de daken dat er meer moet gedaan worden om de migratiecrisis beheersbaar te maken, maar laten ze de EU ervoor opdraaien ,” zegt Van Brempt. “Bij ons zei de bevoegde staatssecretaris Francken in juni nog dat er ‘meer middelen moeten uitgetrokken worden voor asielopvang in de regio’. “Maar zelf meer middelen uittrekken, is te veel gevraagd. Eerder verdedigde Francken de Turkije deal nog en vond hij de 72 miljoen die ons land moest betalen een “goede deal”. Blijkbaar toch niet goed genoeg, want België pleitte er in de Raad zelfs voor dat de lidstaten helemaal niets meer moeten betalen en dat de volledige 3 miljard moet opgehoest worden uit de EU-begroting.”   

De gevolgen zijn op langere termijn mogelijk dramatisch, want als er geen EU-geld meer kan gaan naar dringende humanitaire hulp, armoedebestrijding of duurzame ontwikkeling, omdat die potten door de lidstaten leeggeroofd worden, verhoogt dat uiteraard de druk op mensen om vanuit hun hachelijke situatie te migreren naar Europa.  De sociaal-democraten zullen er in het parlement dan ook alles aan doen om de oorspronkelijk afgesproken verdeelsleutel – 2 miljard door de lidstaten, 1 miljard door de EU – te behouden. De EU-Turkije deal was een nieuw initiatief waarvoor uiteraard nieuwe middelen moeten uitgetrokken worden. Dat de lidstaten daar niet meer toe bereid zijn, is kortzichtig, maar helaas ook al te voorspelbaar.”