Europa moet elektrische apparaten beter inzamelen - persbericht

Het merendeel van de Europese lidstaten is in het verleden te laks omgegaan met het inzamelen en recycleren van elektrische en elektronische apparaten. Een nieuwe richtlijn is daarom zopas gestemd in het Europees Parlement. Er moet verplicht meer ingezameld worden én de doelstellingen voor recyclage gaan omhoog. "Wie afgelopen weekend gezien heeft hoe Ghanese kinderen ziek worden van het elektrisch en elektronisch afval dat in hun achtertuin terecht komt kan alleen maar blij zijn met deze strengere aanpak", aldus schaduwrapporteur Kathleen Van Brempt.
 
Toeval of niet, afgelopen weekend zond de VRT in de documentairereeks 'Vranckx' een reportage uit van Jan Holderbeke over hoe onze afgedankte koelkasten en tv's in Ghana terecht komen en er een complete ravage veroorzaken. Vandaag stemde de commissie milieu in het Europees Parlement over een nieuwe richtlijn die dit soort zaken moet voorkomen. "Europa is lang te laks geweest bij de inzameling en recyclage van elektrisch en elektronisch afval zowel als bij de strijd tegen de illegale uitvoer er van. Daarom hebben we er voor geijverd de lat een pak hoger te leggen", zegt Van Brempt.

Concreet vraagt de commissie dat de lidstaten niet minder dan 85 procent van de gebruikte apparaten opnieuw inzamelen via gemeentelijke recyclageparken, verkooppunten of kringloopcentra. De inzameling tot dusver gebeurde op basis van gewicht: 4 kilo per inwoner per jaar. Gevolg was dat er vooral wasmachines gerecycleerd werden of apparaten waar nog waardevolle zaken in zitten, zoals gsm's. Sommige lidstaten haalden bovendien met gemak de doelstelling en anderen, waar toestellen bvb een langere levensloop hebben, totaal niet.

"Daarom deze verschuiving", legt Van Brempt uit. "We willen gewoon zo veel mogelijk inzamelen en recycleren. Vandaag weet de Europese consument vaak totaal niet waar hij met zijn gebruikte apparaten terecht kan. Dat moet veranderen. Via de lidstaten, naar de producenten, naar de consument. Deze richtlijn zal meer initiatieven bij de leveranciers genereren en meer kanalen voor de consument."

Naast inzamelen moet er natuurlijk ook meer gerecycleerd worden. In de richtlijn zijn daarom 6 categorieën opgenomen met concrete doelstellingen voor recyclage. Belangrijkste is dat de sector verplicht wordt voor elk van die categorieën 5 procent opzij te houden voor hergebruik. "Dit gaat een belangrijke opstoot geven aan de kringloopwinkels en de tweedehandsmarkt. En dus ook goed voor de sociale economie. Bovendien zetten we ook een stap dichter bij het idee van cradle to cradle."

Een laatste opdracht die de parlementsleden meegeven aan de Commissie is de vraag naar een nieuwe inzamelingsdoelstelling voor klein elektrisch en elektronisch afval. "Mensen gooien dit soort zaken erg makkelijk weg. Een elektrische tandenborstel, een sprekende pop, sportschoenen met lichtjes in. Vaak zitten daar grondstoffen in die erg duur zijn en moeilijk verkrijgbaar. Recyclage kan ook hier helpen. Een voorbeeldje: er wordt vandaag al meer goud herwonnen via recyclage dan er uit de mijnen komt."

Het sluitstuk van de stemming vandaag was de goedkeuring van een pak voorstellen die de controle op illegaal uitgevoerd afval moeten verscherpen. "Want afval dumpen blijft nog altijd goedkoper dan recycleren."