Europees rapporteur Fleckenstein bezoekt Antwerpse haven

Vanmorgen bracht de Duitser Knut Fleckenstein op uitnodiging van Saïd El Khadraoui, mezelf en het Antwerps havenbedrijf een bezoek aan de Antwerpse haven. De Hamburgse sociaal-democraat Fleckenstein is de rapporteur van het Europees parlement voor de nieuwe Europese havenverordening. Dat betekent dat hij degene is die het standpunt van het Europees parlement uitschrijft, ter stemming voorlegt en voor het parlement de onderhandelingen met de Europese lidstaten zal leiden. Fleckenstein is in die zin de onbetwiste sleutelfiguur in het Europees parlement voor dit dossier.

Met de nieuwe verordening onderneemt de Europese commissie een nieuwe poging om een aantal diensten in de Europese havens te regelen, transparanter te maken en de toegang tot de markt van aanbieders van havendiensten de vergemakkelijken.

Na een gesprek tussen de rapporteur, Saïd, het havenbedrijf en mezelf, werd de gelegenheid geboden aan klanten van de haven (rederijen) en aan de aanbieders van diensten in de haven (slepen, loodsen...) om van gedachten te wisselen over de nieuwe voorstellen van de Europese commissie.

De eerste voorstellen van de Europese commissie, gekend als de havenrichtlijnen of ook Port Package 1 en 2, leidden het afgelopen decennium tot hoog oplopende sociale onrust in heel wat Europese havens. In het brandpunt van de strijd zat toen de discussie over de zelfafhandeling: de mogelijkheid om schepen te laten lossen en laden door de eigen bemanning. De Commissie heeft lessen getrokken uit die ervaringen, die er toen voor zorgden dat de havenrichtlijn tot twee keer toe naar de prullenmand werd verwezen. In het nieuwe voorstel wordt de goederenbehandeling niet gevat en de Europese Commissie start hierover een sociale dialoog op Europees niveau.

Dat is goed nieuws. Hier was nog steeds geen draagvlak voor en het zorgt er voorlopig voor dat de discussie over de nieuwe voorstellen serener verlopen. Dat neemt niet weg dat we behoedzaam moeten omgaan met de voorstellen van de Europese Commissie die toch met een erg commerciële bril naar havenactiviteiten blijft kijken. We hebben in Vlaanderen een mooie en succesvolle traditie van havens, in handen van de (lokale) overheid, die veel autonomie hebben om zich te organiseren en daar zeer mooie resultaten mee boeken. Wij zijn er niet van overtuigd dat het een goede zaak is om havens louter te zien als commerciële actoren. Er moet ook gewaakt worden over duurzame economische ontwikkeling van de havens, veiligheid, transparantie, sociale normen en dergelijke meer.

Andere diensten zoals slepen, loodsen, aanmeren, baggeren... vallen in het voorstel van de Europese Commissie wel onder de diensten die beter toegankelijk moeten gemaakt worden voor een vrije marktwerking. Dat is een belangrijk onderdeel van de discussie geweest vandaag. Wij vinden het essentieel dat havens er voor kunnen kiezen om de vrije toegang tot de mark te beperken, wanneer ze daar bijvoorbeeld redenen van veiligheid voor willen inroepen. Het moet mogelijk blijven om diensten te beschouwen als diensten van algemeen belang. Daarom ben ik er ook voorstander van dat de loodsdiensten uit de havenverordening worden gehouden.

Wat dat betreft ben ik ook van oordeel dat de loodsdiensten best uit de verordening gehaald worden. Ook over het schrappen van baggeren uit de lijst van te vermarkten diensten is vandaag een grote consensus gebleken.

Knut Fleckenstein finaliseert zijn rapport de komende weken en de verwachting is dat de debatten nog starten voor de Kerstvakantie. Stemmingen volgen allicht kort daarna, zodat we in het voorjaar het standpunt van het Europees parlement kennen.