Europees parlement kritisch over verkoop Europees burgerschap

In een resolutie over de toegenomen praktijk in de EU-lidstaten om het Europees burgerschap te ‘verkopen’ in ruil voor investeringen‚ vraagt het Europees parlement aan de Commissie richtsnoeren te publiceren inzake de toegang tot het EU-burgerschap. Het kan niet zijn dat alleen rijke mensen zich kunnen permitteren om het EU-burgerschap te kopen. Dat schendt alle Europese waarden.

In november vorig jaar raakte bekend dat niet-Europeanen het Maltese burgerschap kunnen ‘kopen’ als ze 650.000 euro betalen. Die maatregel zou volgens de Maltese regering het dwergstaatje in het eerste jaar al 30 miljoen euro opbrengen, zei premier Joseph Muscat. Maar het Maltese staatsburgerschap krijgen, impliceert meteen dat je ook EU-burger wordt. De EU toont maar weer eens aan dat iedereen gelijk is, maar dat wie veel geld heeft, nog gelijker is. Ongelooflijk, vandaar ook mijn opiniestuk in november dat deze praktijken veroordeelde.

Die opmerking wordt nu ook gemaakt in de resolutie die het Europees parlement heeft gestemd. “De verworvenheden van de Unie zijn van onschatbare waarde en niet in geld uit te drukken”, zegt het document, dat verduidelijkt dat er “sprake is van bezorgdheid over mogelijke discriminatie, aangezien door deze praktijken van de lidstaten alleen de rijkste onderdanen van derde landen het EU-burgerschap kunnen verkrijgen, zonder dat andere criteria in overweging worden genomen.” Het parlement vraagt de Commissie dan ook om die vermeende discriminatie te onderzoeken.

Maar er zijn meer bezorgdheden. Dergelijke investeringsprogramma’s, eigenlijk een eufemisme voor de ‘aankoop van staatsburgerschap’, worden vaak misbruikt door criminelen, onder andere in witwaspraktijken. Bovendien zorgen ze ook voor een lokale verstoring, onder andere van de woningmarkt. De superrijke ‚investeerders’ van buiten de Unie kunnen bedragen neertellen die in de EU zelf niet meer haalbaar zijn voor de eigen burgers. Zo zet Spanje vandaag een groot deel van haar woningpatrimonium in de aanbieding om superrijken te lokken.

Het rapport wijst er op dat verschillende lidstaten andere technieken gebruiken om rijken te lokken, gaande van de verkoop van het staatsburgerschap tot het aanbieden van verblijfsvergunningen en dat heel wat andere lidstaten overwegen om hetzelfde te doen. Het is ook geenszins duidelijk of die instroom van superrijken de plaatselijke bevolking ten goede komt, bijvoorbeeld via belastingheffingen.

Hopelijk zal de Commissie snel ingaan op de vraag van het parlement om richtlijnen te maken over de toekenning van het burgerschap. Dat blijft de bevoegdheid van de lidstaten, maar die lidstaten zijn wel gehouden aan een onderling vertrouwen en een reeks gedeelde basiswaarden. In elk geval mag het EU-burgerschap nooit een handelswaar worden en daar evolueert het nu toch stilaan naartoe.