Junckerfonds moet vooral duurzame investeringen ondersteunen en onderzoeksmiddelen vrijwaren

We gaan de laatste uren in van de onderhandelingen met de Commissie en de Raad over het Investeringsfonds van commissievoorzitter Juncker (EFSI). Morgenavond moeten de knopen doorgehakt worden. We proberen er nu vooral voor te zorgen dat de focus van de investeringsprojecten gericht is op een duurzame transitie van onze economie.

Het European Fund for Strategic Investments (EFSI) moet de Europese Unie opnieuw een ‘investeringsadem’ geven en belooft maar liefst 315 miljard euro private investeringen te kunnen genereren. Om private investeerders over de brug te krijgen, legt de Commissie een waarborgfonds aan van 21 miljard euro, dat gebruikt kan worden om potentiële verliezen op te vangen. 

Na jarenlang enkel over bezuinigen te hebben gesproken, is er eindelijk een kentering en beseft Europa stilaan dat er moet geïnvesteerd worden om uit de crisis te geraken. Wij willen de oude paden verlaten. Het is niet voldoende om zomaar te investeren om te investeren. Dan riskeren we Europees geld opnieuw te verkwisten aan megalomane projecten en witte olifanten. De schaarse middelen moeten zinvol gebruikt worden en bijdragen aan een fundamentele verandering van onze economie.

Ik ben er tijdens de onderhandelingen met de Commissie en de Raad in geslaagd om een duidelijke richting te geven aan de investeringen. Je kan gerust stellen dat de EFSI-middelen aanvankelijk voor om het even wat konden gebruikt worden. In de onderhandelingen hebben we investeringsdomeinen strikter kunnen afbakenen. We hebben een aantal investeringsactiviteiten vast gelegd die er op gericht zijn om onze economie zo duurzaam mogelijk te maken. Het fonds zal ondermeer moeten gebruikt worden voor investeringen in energie-efficiëntie, hernieuwbare energie, interconnecties en slimme netten, energieopslag, grondstoffenefficiëntie of onderzoeksprojecten en activiteiten in de circulaire economie…

Ik wil er tijdens de onderhandelingen ook voor zorgen dat het startkapitaal voor het EFSI niet simpelweg wordt gehaald bij bestaande fondsen. De Commissie wilde het geld wegplukken bij Horizon 2020 en Connecting Europe Facility, die respectievelijk investeren in wetenschappelijk onderzoek en mobiliteit. Ik heb een alternatief voorgesteld, namelijk dat we de middelen halen uit de jaarlijkse begrotingsoverschotten. De lidstaten verzetten zich daar fel tegen, want die begrotingsoverschotten vloeien normaal naar hen terug of blijven geparkeerd staan voor onvoorziene omstandigheden.

Ondertussen zijn de Commissie en de Raad al wat opgeschoven in de richting van het voorstel Van Brempt, dat trouwens de officiële standpunt van het Europees parlement is geworden. Maar de discussies van vandaag en morgen daarover zullen nog hard worden. Het is in elk geval de bedoeling dat we de middelen die bestemd zijn voor onderzoek zo veel mogelijk vrijwaren.

De laatste triloog-onderhandelingen gaan morgenavond van start. Als de onderhandelaars er in slagen een overeenkomst te bereiken, wordt de EFSI-verordening in juni door het parlement gestemd en kan het fonds in september definitief van start gaan.