Debat over de zadenverordening zal komend voorjaar losbarsten in Europees parlement

Op 6 mei presenteerde de Europese Commissie een voorstel voor een nieuwe verordening over de kweek en het verhandelen van zaaigoed in Europa. Dit voorstel zorgde meteen voor heel wat ongerustheid: hobbytelers en kleine producenten maakten zich zorgen over een registratie- en certificatieplicht, bioboeren en familiebedrijven over het feit dat de voorstellen vooral op maat lijken te zijn geschreven van de grote wereldspelers zoals Monsanto, Syngenta en Dupont. Er leeft een breed gedragen vrees dat er veel diversiteit aan gewassen, regionale variëteiten en eeuwenoude traditionele producten verloren zal gaan. Dat in de aanhef van de verordening de productiviteit prioriteit krijgt op verwachtingen van consumenten en op het inspelen op de impact van klimaatverandering en agro-biodiversiteit is daarin tekenend.

Ondanks het feit dat de Commissie in haar uiteindelijke voorstel van mei de zadenruil tussen hobbytelers van de nieuwe regels uitsluit, blijven er veel zorgen overeind. Vooral het te verwachten verlies aan échte genetische variëteit in de landbouw, baart zorgen. Het wordt met de nieuwe regels moeilijker om zaden aan te passen aan veranderende klimaatomstandigheden en de vermindering van de diversiteit zou ons variëteiten kunnen doen verliezen die we net nodig hebben om in te spelen op wijzigende omstandigheden. Genetische diversiteit binnen gewassoorten houd je niet overeind door kleine, specifieke niches te creëren binnen de nieuwe regelgeving waarbij de telers ten onder gaan aan administratieve kosten en procedures.

Steeds groter wordende multinationals die zaden produceren, in te zaaien in een steriele bodem, afhankelijk van kunstmeststoffen en pesticiden van dezelfde producent, zorgen voor meer uniformiteit en eenheidsworst in plaats van voor gewassen die weerbaar zijn in een steeds sneller wijzigende leefomgeving. Het resultaat is steeds meer monocultuur en marktconcentratie met moeilijkere toegang tot zaden naar keuze voor de gewone boer. De kloof tussen de boer en de producent van de voor hem broodnodige zaden neem alleen maar toe zo.

 Samen met o.a. Bart Staes van de Europese groenen, maar ook met de Franse liberale Corinne Lepage en de Oostenrijkse christendemocraat Richard Seeber, schreef sp.a-europarlementslid Kathleen Van Brempt een brief aan de bevoegde Europese commissarissen Borg (volksgezondheid en consumentenzaken), Ciolos (landbouw) en Potocnik (leefmilieu) met de vraag om het voorliggend voorstel aan te passen of met een gewijzigd voorstel te komen. De nieuwe verordening moet de boeren en de agrobiodiversiteit beschermen, rekening houden met de vraag van boeren en tuinders om vrij zaden te kunnen uitwisselen, kleine bedrijven overlevingskansen geven en dergelijke meer. Consumenten vragen om meer variëteit, zijn vaak gehecht aan lokale gewassen en traditionele gewassen en willen niet dat hun voedselaanbod wordt bepaald door enkele multinationale agro-industriële giganten. Daarom moet het ontwerp van deze zadenverordening dringend aangepast worden.

De volledige brief (in het Engels) vind je hieronder.