Lucht- en scheepvaart moeten dringend klimaatinspanning leveren

Met een apart side event op de Klimaatconferentie in Parijs probeert het Europees parlement druk uit te oefenen op de onderhandelaars om ook de internationale lucht- en scheepvaart op te nemen in het Klimaatakkoord. Die twee sectoren zijn verantwoordelijk voor een uitstoot die overeenkomt met die van Duitsland en Zuid-Korea samen. Zij moeten mee verantwoordelijkheid opnemen.

De onderhandelingen in Parijs gebeuren tussen landen, maar de internationale lucht- en scheepvaart kunnen niet aan specifieke landen toegewezen worden. Dat is een probleem, want als we niets ondernemen, zullen zij in 2050 verantwoordelijk zijn voor 40 procent van de uitstoot. Dat blijkt uit een studie van het Duitse Öko Instituut die besteld werd door het Europees parlement en die vandaag in Parijs op het side event werd voorgesteld. Dat gebeurde in aanwezigheid van de ICAO (International Civil Aviation Organisation) en de IMO (International Maritime Organisation), de twee VN-agentschappen die de internationale lucht- en scheepvaart regelen, én de Europese Commissie.

Vandaag zijn beide sectoren goed voor voor ongeveer 4 procent van de globale CO2-emissie. De afgelopen 25 jaar is hun uitstoot met maar liefst 75 procent gestegen, veel meer dan de andere sectoren. Bovendien blijven de lucht- en scheepvaart sterk groeien. Samen zouden hun bij ongewijzigd beleid tegen 2050 met 270 procent stijgen, waardoor ze verantwoordelijk zouden worden voor  40 procent van de wereldwijde uitstoot. Het is daarom absoluut noodzakelijk om in de klimaatakkoorden ook de lucht- en scheepvaart te betrekken. Zij moeten hun eerlijk deel van de inspanningen leveren, ondermeer door de ontwikkeling en het gebruik van schonere motoren en brandstoffen.

De internationale lucht- en scheepvaart zijn economische giganten, wat betekent dat economische belangen een rol zullen spelen. Maar als het er echt op aan komt, lijkt klimaatactie het toch te winnen van economische belangen, zoals blijkt uit het voorstel van de Marshall Eilanden. Dat land bestaat uit meer dan 1000 kleine eilandjes die onder water riskeren te verdwijnen als we niet ingrijpen. Maar de eilanden beschikken ook over het derde grootste scheepvaartregister ter wereld, waardoor ze een gigantisch belang hebben in de internationale scheepvaart. Toch zijn de Marsall Eilanden voorstander voor het opnemen van de lucht- en scheepvaart in het klimaatakkoord. Zij begrijpen dat zonder een stevig akkoord waarin ook de scheepvaart haar verantwoordelijkheid neemt, er gewoon geen economie meer zal zijn om te verdedigen.

De studie van het Öko Instituut hield nog rekening met een scenario waarbij een opwarming van 2° Celsius getolereerd werd. Maar voorlopig staat in de ontwerpteksten nog steeds het veel ambitieuzere 1,5° Celsius. Als we daar landen, betekent dat dat de impact van lucht- en scheepvaart nog belangrijker wordt dan nu al blijkt.”

In de ontwerpteksten waarover deze week onderhandeld wordt, staan er al verwijzingen naar de internationale lucht- en scheepvaart. Het is maar de vraag of die de onderhandelingen zullen overleven. Met ons side event willen we alvast extra druk uitoefenen op de onderhandelaars om het probleem ernstig te nemen.