Europese klimaatambities moeten omhoog om akkoorden van Parijs te halen

In aanwezigheid van 60 vertegenwoordigers van Youth for Climate debatteerde het Europees parlement vandaag over het Europese klimaatbeleid. Morgen stemt het parlement over een langetermijnstrategie om de klimaatakkoorden van Parijs te halen. “Wij zullen meer dan een tandje moeten bijsteken,” zegt Kathleen Van Brempt. “Tegen 2030 moeten we de uitstoot met 55 procent inperken.” Om alle neuzen in dezelfde richting te krijgen pleiten de Europese sociaal-democraten, op initiatief van Kathleen Van Brempt, ook voor een Europese klimaatwet. 

Het debat in het parlement vond plaats in aanwezigheid van vertegenwoordigers van Youth for Climate. “Greta Thunberg had voorgesteld om het parlement toe te spreken, maar de christen-democraten, de liberalen en de uiterst rechtse partijen wilden daar niet van weten,” zegt Kathleen Van Brempt. “Het publieke debat, vooral met de jonge generatie, is nochtans erg belangrijk. Willen we tegen 2050 de omslag hebben gemaakt naar een klimaatneutrale economie, dan moeten we iedereen mee aan boord krijgen. In september organiseren de Verenigde Naties een wereldtop over het klimaat in New York. Europa moet daar een krachtig signaal geven, namelijk dat het ons menens is met de aanpak van de klimaatverandering. Want als alle landen precies doen wat ze beloofd hebben in het kader van de akkoorden van Parijs, zal de temperatuur toch nog stijgen met 3,2° Celsius tegen 2100. We halen de doelstelling om onder de 2 graden te blijven - liefst zelf 1,5 graden - niet met de maatregelen die voorzien zijn. Dat is uiterst zorgwekkend.” 

De Europese Commissie heeft een aantal scenario’s voorgelegd aan het parlement én de lidstaten om de klimaatverandering aan te pakken. “Wat opvalt, is dat niets doen de allerduurste optie is. Weer-gerelateerde rampen alleen al hebben vorig jaar een record van 283 miljard euro gekost,” zegt Van Brempt. “Nu treffen deze 5 procent van de bevolking, maar tegen 2100 zou dat oplopen tot twee derde van de bevolking. Aan iedereen die nu luidop de vraag stelt wie de klimaatmaatregelen gaat betalen, zeg ik dus: vertel me wie de kosten gaat betalen als we géén maatregelen nemen?”

“Als we radicaal gaan voor een klimaatneutrale economie tegen 2050, dan levert dat economisch het meeste op, ook wat het te verwachten aantal nieuwe jobs betreft. Dit kan oplopen tot 2.1 miljoen bijkomende jobs als we het slim aanpakken. De Europese sociaal-democraten vragen dan ook aan de Commissie en de Raad om radicaal te kiezen voor een klimaatneutrale economie tegen ten laatste 2050 en de ambities voor de beperking van de uitstoot tegen 2030 op te trekken van 40 naar 55 procent in vergelijking met 1990. De periode tussen 2020 en 2030 wordt immers de allerbelangrijkste als we tegen 2050 klimaatneutraal willen zijn.” 

Die aanscherping van de doelstellingen leggen de sociaal-democraten voor in een amendement. “De Europese christen-democraten willen echter niet weten van een ambitieus klimaatbeleid. Ons voorstel om op Europees niveau werk te maken van een klimaatwet, vindt bij hen evenmin gehoor. Ook de liberalen willen géén klimaatwet. Zo’n Europese klimaatwet zou de klimaatdoelstellingen in bindende wetgeving verankeren en klimaatbeleid voorspelbaar maken, wat uiterst belangrijk is voor investeerders en overheden,” zegt Van Brempt. “De transitie naar een koolstofneutrale economie zal investeringen vergen en dan moet het op alle fronten glashelder zijn waar we naartoe willen. Zo moeten we investeren in ons gebouwenpatrimonium, in energie-efficiëntie, duurzame energieproductie en schoon transport - met een modal shift van het vliegtuig naar de trein en met investeringen in openbaar vervoer. Maar ook in een schonere en competitieve industrie, in afvalbeheer, duurzame landbouw en de circulaire economie. Wij pleiten er dan ook voor dat de Europese begroting volledig afgestemd is op het bereiken van de klimaatdoelen. Elke uitgave moet eigenlijk Paris-proof zijn. Dat betekent ook dat we meteen werk moeten maken van de uitfasering van subsidies aan fossiele brandstoffen. Die bedragen stijgen vandaag nog steeds tot 55 miljard euro per jaar. Lidstaten en de Unie moeten hier zo snel mogelijk komaf mee maken.”

Voor de Europese sociaal-democraten moet de transitie naar een koolstof-neutrale economie vooral rechtvaardig gebeuren. Vandaag lopen al 50 tot 125 miljoen Europeanen het risico op energiearmoede. “Als we geen extra maatregelen nemen, riskeert dat aantal toe te nemen. Ook werknemers uit sectoren die getroffen zullen worden, zoals in de fossiele industrie, moeten tijdig de zekerheid krijgen dat ze omgeschoold kunnen worden.”